ทุกคนน่าจะรู้จัก ‘ปีเตอร์ แพน’ เด็กชายผู้มีมนต์พิเศษในการปฏิเสธการเติบโตเป็นผู้ใหญ่ บินได้ ท่องเที่ยวผจญภัยอยู่บนเกาะแห่งหนึ่งในดินแดนเนเวอร์แลนด์ 

คำว่า ‘ปีเตอร์ แพน’ ไม่ใช่แค่ชื่อตัวละครเท่านั้น แต่ถูกนำมาใช้อย่างแพร่หลายมากขึ้นหลังจากนักจิตวิทยาแดน ไคลีย์ เขียนหนังสือ ‘โรคปีเตอร์แพน : ชายผู้ไม่มีวันโต’ (Peter Pan Syndrome: Men Who Have Never Grown Up, 1983) นำคำว่า ‘ปีเตอร์แพน’ มาใช้อธิบายภาวะทางจิตอย่างหนึ่ง 

แม้ว่าสมาคมจิตแพทย์อเมริกาจะไม่ได้นับว่าภาวะนี้เป็นความผิดปกติ แต่พ่อแม่และเหล่านักบำบัดก็ให้ความสนใจกับภาวะนี้เป็นอย่างมาก คนจำนวนไม่น้อยมองว่าคนที่เป็น ปีเตอร์แพน อาจไม่สามารถรับผิดชอบเรื่องต่าง ๆ ที่มาพร้อมกับวัยผู้ใหญ่ ขาดความเชื่อมั่นในตนเอง และมีความเห็นแก่ตัว 

ในภาพยนตร์หลายเรื่อง ภาวะปีเตอร์แพนปรากฏให้เห็นในสถานการณ์ที่ผู้หญิงคนหนึ่งติดแหง็กอยู่กับแฟนหนุ่มที่ไม่รู้จักโต เด็กชายในร่างผู้ชายที่ไม่ยอมลงหลักปักฐานเสียที 

ตัวอย่างระดับขึ้นหิ้งของภาพยนตร์ประเภทนี้ก็คือ หนุ่มร็อคหัวใจสะออน (High Fidelity, 2000) นำแสดงโดยจอห์น คูแซก “ตอนนี้ฉันรู้แล้วว่าตัวเองคงไม่มีวันจริงจังกับลอราได้ ฉันอยากจะหนีออกมาตลอด เลยไม่ได้ทำอะไรตั้งหลายอย่างเช่นคิดถึงอนาคตของตัวเอง และตอนนั้นฉันคิดว่าการไม่จริงจังกับอะไรเลยน่าจะดีกว่า รอไปก่อนแล้วค่อยตัดสินใจ และนั่นเป็นการฆ่าตัวตาย ทีละนิด ทีละนิด”

ในนวนิยายปี 1962 เรื่อง Islana อัลดัส ฮักซ์ลีย์ ผู้เขียนบอกว่าอดอล์ฟ ฮิตเลอร์ เป็นโรคปีเตอร์แพน ความไม่รู้จักโตของเขาทำให้โลกต้องจ่ายค่าเสียหายก้อนใหญ่มหึมา 

นักจิตวิทยาเพิ่งจะพัฒนามาตรวัดขึ้นมาเพื่อใช้ประเมินความรุนแรงของโรคนี้ ฮัมเบลินา โรเบลสออร์เตกา อาจารย์ที่มหาวิทยาลัยกรานาดาในประเทศสเปนบอกว่าสาเหตุหลักของโรคนี้ คือ การที่พ่อแม่โอ๋ลูกมากจนเกินเหตุ ปัจจัยหลักที่ก่อสาเหตุดังกล่าว ความยึดติด ถือเอาโมเดลชีวิตแบบเป็นลำดับขั้น เกิด เติบโต เรียน ทำงาน เกษียณ หากลูกวัยรุ่นของพวกเขาไม่สามารถขยับลำดับขั้นแต่ละช่วงวัยได้ทัน ลูกอาจกลายเป็นปีเตอร์แพน หรือผู้ใหญ่ที่ไม่รู้จักโต  

ตลอดระยะเวลาหลายศตวรรษ แรงกดดันจากสังคมและพ่อแม่ที่คาดหวังให้คนหนึ่งเปลี่ยนจากช่วงชีวิตขั้นหนึ่งไปสู่อีกขึ้นได้สร้างภาวะ ‘ปีเตอร์แพน’ ขึ้นมา ภาวะที่ไม่ใช่ความผิดปกติทางจิต แต่ถูกสังคมโลกตัดสินว่าผิดแปลกนั่นเอง

🌳 อีกไม่นาน เราจะเป็นมนุษย์รุ่นเดียวกัน

The Perennials

หนังสือเล่มนี้นำเสนอทัศนคติแบบเพอเรนเนียล  หรือ วิธีการใช้ชีวิตรูปแบบใหม่ที่เราจะได้ปลดปล่อยศักยภาพที่มีอยู่ในตัวแต่ละคนออกมาอย่างเต็มที่ โดย ‘ไร้กรอบเกณฑ์เรื่องช่วงวัย’ จะไม่มีใครถูกตัดสินจากอายุ และไม่มีใครถูกทิ้งเอาไว้ข้างหลังอีกต่อไป

.