ตอนอ่าน #ความทรงจำที่ทิ้งไว้ในฤดูร้อน พวกเราอาจรู้สึกว่าตัวเองเป็นส่วนหนึ่งในนั้นได้ง่าย เพราะประสบการณ์และปัญหาต่าง ๆ ที่ตัวละครเจอไม่ได้ห่างไกลจากโลกความจริงสักเท่าไหร่

ไม่ว่าจะเป็น เรื่องของ ‘นัตสึโกะ’ ผู้ย้ายมาใช้ชีวิตตามลำพังในเมืองใหญ่เพื่อสานฝันที่อยากเป็นนักเขียน แต่ความยากจนทำให้ขาดโอกาสทางการศึกษา และความเป็นผู้หญิงในสังคมชายเป็นใหญ่ทำให้ความฝันเป็นไปได้ยาก อีกประเด็นคือเธอต้องการจะมีลูก แต่ไม่มีครอบครัวหรือคนรัก แล้วเธอมีสิทธิจะมีลูกได้ไหม ?​

คนที่สอง คือ ‘มากิโกะ’ พี่สาวของนัตสึโกะ ความยากจนทำให้ต้องดิ้นรนทำงานตั้งแต่ยังเด็ก ด้วยอาชีพที่ใช้รูปร่างหน้าตาเป็นเครื่องมือซึ่งผู้หญิงยากจนพอจะทำได้ เมื่อเข้าใกล้วัยสี่สิบ เธอก็ต้องต่อสู้กับความร่วงโรยของวัย แต่การจะเอาชนะมาตรฐานความงามได้กลับต้องใช้เงินจำนวนมากเพื่อศัลยกรรม

และคนสุดท้าย คือ ‘มิโดริโกะ’ ลูกของมากิโกะ เด็กสาวผู้มีความกังวลเกี่ยวกับร่างกายที่เปลี่ยนแปลงตามวัย โดยเฉพาะการมีประจำเดือนครั้งแรก เธอกังขาเกี่ยวกับวัยเจริญพันธุ์ และไม่เข้าใจว่าทำไมคนส่วนใหญ่ต้องเชิดชูการมีลูก ทั้งที่แม่ของเธอลำบากในการเลี้ยงเธออย่างมาก

ถ้าเราค่อย ๆ คลี่ปัญหาแต่ละตัวละครออกมา เราจะมองเห็นความยากจน การขาดโอกาสทางการศึกษา เพศวิถี ภาวะเจริญพันธุ์ อายุ รูปร่างหน้าตาหรือมาตรฐานความงาม อาชีพที่ถูกลดทอนคุณค่า ตลอดจนขนบของสังคมที่ทำให้มีการตีตรา

แต่ละอย่างนั้นทับซ้อนกันไปมา และอาจเรียกได้ว่าเป็น ‘Intersectionality’ หรือ อัตลักษณ์ทับซ้อน แนวคิดว่าด้วยการถูกกดทับด้วยอำนาจหรืออัตลักษณ์ที่เชื่อมโยงกันมากกว่าหนึ่งอย่าง ซึ่งคนหนึ่งคนอาจจะถูกกดทับกี่เรื่องก็ได้

เช่น การที่ ‘นัตสึโกะ’ อยากทำงานที่ชอบแต่เป็นไปได้ยากมาก เป็นเพราะเธอขาดโอกาสทางการศึกษาเนื่องจากชนชั้นทางเศรษฐกิจ แถมยังถูกกดขี่เนื่องจากเป็นผู้หญิงในสังคมที่ให้โอกาสการเติบโตกับผู้ชายมากกว่า เป็นต้น

ในระหว่างอ่านเรื่องของพวกเขา เราจะพบว่า ตัวละครได้พาเราไปรู้จักกับระบบสังคมที่ทำให้ผู้หญิงตกเป็นฝ่ายเสียเปรียบโดยไม่รู้ตัว ก่อนจะนำเรามาสู่การทำความเข้าใจเกี่ยวกับอัตลักษณ์ทับซ้อนแบบนี้ ทำให้เราเห็นความเชื่อมโยงของปัญหามากมายที่พันผูกกันอยู่ และมองเห็นสภาพสังคมจริง ๆ อย่างกว้างขวางขึ้นด้วย

ที่สำคัญที่สุดคือ มันนำไปสู่การรับฟังและการโอบกอดผู้คนที่อาจจะมีชีวิตแตกต่างจากเรา